Λένε
πως ο νέος άνθρωπος ζει μέσα από τα όνειρά του και, χάρη σε αυτά,
οδηγεί τη ζωή του σε πράξεις και ανακαλύψεις. Αντίθετα, οι γηραιότεροι
διολισθαίνουν στην παρακμή και κάποτε διαβαίνουν το κατώφλι του θανάτου,
επειδή εγκατέλειψαν τα όνειρα και αγκιστρώθηκαν στις αναμνήσεις.
Ωστόσο,
εγώ υποστηρίζω μια διαφορετική θεώρηση: ο νέος προσπαθεί απλώς να
κορέσει τη δίψα του για γνώση και εμπειρίες, σε αντίθεση με τον
ηλικιωμένο, που γνωρίζει πλέον πόσο πρέπει να πιει και πότε. Όμως, σε
ένα ευρύτερο πλαίσιο, και οι δύο έχουν τον ίδιο στόχο: να βρεθούν
μπροστά στην κρήνη που προσφέρει ψήγματα ζωής μέσα από το νερό της.
Κάπως
έτσι ξεκινά μια αναζήτηση, με τη συνάντηση του νέου και του παλαιού,
που οδηγεί και τους δύο μπροστά σε ένα από τα λησμονημένα σημεία της
πραγματικότητας. Βλέπετε, ο παλαιός γνώριζε το σημείο, ενώ ο νέος τις
ιστορίες που το περιέβαλλαν. Για μια στιγμή, εκείνη η αιώνια, καταραμένη
δίψα σταμάτησε.
Ο
τόπος ήταν ένας μικρός λοφίσκος, γνωστός ως Λόφος «Δεξαμενής», όπου
βρίσκεται ένα αρχαίο υδραγωγείο του 4ου π.Χ. αιώνα. Οι θρύλοι που
περιβάλλουν το σπήλαιο-υδραγωγείο θέλουν τον χώρο να συνδέεται με τη
«Σπηλιά του Σωκράτη», ενώ δεν λείπουν οι αναφορές για μυθικούς
βασιλιάδες που αναπαύονται ή έχουν ταφεί εκεί. Διάφοροι μελετητές το
έχουν ταυτίσει λανθασμένα με τον τύμβο του ολυμπιονίκη Κίμωνα· ωστόσο, η
Αρχαιολογική Υπηρεσία τοποθετεί τον τύμβο κοντά στον ναό του Αγίου
Δημητρίου Λουμπαρδιάρη, στο Θησείο. Άλλοι πάλι θεωρούν ότι πρόκειται για
την Εννεάκρουνο Κρήνη.
Στην
πραγματικότητα, αποτελεί έναν από τους πολλούς ομβροδέκτες της περιοχής
που στην αρχαιότητα ονομαζόταν «Κοίλη». Εδώ, βέβαια, πρέπει να τονιστεί
ότι η ονομασία προέρχεται από τον αρχαίο Δήμο και όχι από θεωρίες που
σχετίζονται με την «Κούφια Γη».
«Κατά
τη διάρκεια των γερμανικών βομβαρδισμών χρησιμοποιήθηκε ως καταφύγιο,
ενώ δεν θα πρέπει να αποκλείσουμε και τη χρήση του ως τόπου λατρείας,
καθώς ήταν σύνηθες οι κρήνες να ταυτίζονται με θεότητες. Δυστυχώς, ο
χώρος βρίσκεται σήμερα σε κατάσταση πλήρους εγκατάλειψης, παρόλο που
συνδέεται άμεσα με τα υδραυλικά έργα της αρχαίας Αθήνας και έχει
χαρακτηριστεί αρχαιολογικός.
Εντός
των στοών υπάρχουν ίχνη φωτιάς· μάλιστα το 2007, όταν ο χώρος
χρησιμοποιούνταν ως κατάλυμα αστέγων, είχε ξεσπάσει πυρκαγιά στο
εσωτερικό του. Παρά την ιστορικότητά του, το σημείο παραμένει σήμερα
σφραγισμένο, γεμάτο εύφλεκτα υλικά και σκουπίδια, χωρίς ούτε μία
ενημερωτική ταμπέλα που να υποδεικνύει την αρχαιολογική του αξία.
Πάνω
από τη μεγάλη είσοδο υπάρχει ένα μικρό φυσικό κοίλωμα, το οποίο πριν
από μερικά χρόνια κάποιοι είχαν ταυτίσει με πέρασμα προς την "Κούφια
Γη". Στην πραγματικότητα, το βάθος του δεν ξεπερνά το 1,20 μ. και η
λαμαρίνα τοποθετήθηκε απλώς για να σταματήσει η ρίψη απορριμμάτων.
Τώρα
θα με ρωτήσετε, τι απέγινε εκείνη η παρέα του "νέου" και του "παλαιού"…
Ίσως χάθηκαν μαζί κάπου στα μονοπάτια του χρόνου, καθώς το λυκόφως
έδινε τη θέση του στη νύχτα. Αλλά ο "βασιλιάς καθρέπτης" ξέρει καλά πως,
εμπρός του, ο νέος και ο παλαιός έχουν το ίδιο πρόσωπο…!
ΥΓ:
Να είστε σίγουροι ότι, υπό τις κατάλληλες προϋποθέσεις, ο τόπος
αποτελεί σημείο μετάβασης σε άλλες πραγματικότητες — αρκεί να γνωρίζεις
τον τρόπο.»
ΥΓ. χώρο που λειτούργησε ως σημείο αναφοράς
ή ως ένας «ενδιάμεσος κόσμος» για τη δημιουργική σας διαδικασία. απο την περιγραφή μου υποδηλώνετε ότι ο χώρος αυτός δεν ήταν απλώς ένα σκηνικό,
αλλά ένα βιωματικό εργαλείο
που επέτρεπε σε εμένα και τους συνεργάτες μου να μεταβολίζετε η πραγματικότητα σε κάτι άλλο (ίσως καλλιτεχνικό ή ερευνητικό) για πάνω
από μια εξαετία.Ίσως «μεταπεδίο μετάβασης» μια κατάσταση liminality (μεταιχμιακότητας), όπου οι κανόνες του εξωτερικού κόσμου παύουν να ισχύουν με τον ίδιο τρόπο.
ΥΓ.«Το φωτογραφικό υλικό προέρχεται από την έρευνα πεδίου που
πραγματοποιήθηκε το 2008. Ωστόσο, ήδη από το 2002, ο χώρος αυτός
αποτελούσε για εμένα και τους συνεργάτες μου ένα κομβικό "μεταπεδίο"
μετάβασης της πραγματικότητας.»
ΓΡΑΦΕΙ Ο ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΥΛΙΚΟ ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ
