Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΜΥΘΟΙ-ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΜΥΘΟΙ-ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026

Η ΛΑΤΡΕΙΑ ΤΟΥ ΑΙΝΙΓΜΑΤΙΚΟΥ ΣΗΡΑΓΓΟΥ.(ΠΕΙΡΑΙΑΣ)

 


«Σύμφωνα με την αρχαία παράδοση, ο Σήραγγος ήταν τοπικός ήρωας του Πειραιά και ο οικιστής του ομώνυμου σπηλαίου. Η ίδρυση ενός ηρώου (ιερού αφιερωμένου σε ήρωα) εντός του σπηλαίου κατέστησε τον χώρο σημείο λατρείας που επιβίωσε για αιώνες. Τα ευρήματα στα δάπεδα υποδηλώνουν λατρευτικές πρακτικές σχετιζόμενες με τη θάλασσα και τον κάτω κόσμο, με κύρια δράση τις λουτρικές τελετουργίες.
Το Σηράγγιο διέθετε λαξευμένους θαλάμους με εγκαταστάσεις λουτρών, τα οποία στην αρχαιότητα εξυπηρετούσαν τόσο πρακτικούς όσο και θρησκευτικούς σκοπούς. Οι πιστοί χρησιμοποιούσαν το νερό για να "καθάρουν" σώμα και ψυχή πριν από τις λατρευτικές πράξεις, ενώ προσέφεραν αντικείμενα και επιγραφές ως ένδειξη ευγνωμοσύνης προς τον ήρωα.
Τα εντυπωσιακά ψηφιδωτά (όπως της Σκύλλας ή του άρματος) δεν αποτελούσαν απλή διακόσμηση, αλλά ένα συμβολικό σκηνικό για τελετές που συνδέονταν με το θαλάσσιο στοιχείο. Κατά τους ρωμαϊκούς χρόνους, ο χώρος λειτούργησε ως βαλανείο (δημόσιο λουτρό) αποκτώντας κοινωνικό χαρακτήρα, χωρίς όμως να χάσει την ιερότητά του, διατηρώντας έναν απόηχο των αρχαίων καθαρμών.
Ως αινιγματική μορφή της πειραϊκής μυθολογίας, ο Σήραγγος παραμένει στενά συνδεδεμένος με την αρχέγονη ιστορία του λιμανιού. Πιθανότατα υπήρξε ένας χθόνιος ήρωας, θεότητα της γης και του νερού, καθώς το Σηράγγιο αποτελούσε για τους αρχαίους μια πύλη επικοινωνίας με τον κόσμο των πνευμάτων.»
Ο Σήραγγος ήταν ένας χθόνιος ήρωας, άμεσα συνδεδεμένος με τις πηγές και τις υπόγειες διόδους. Στο εσωτερικό του ομώνυμου σπηλαίου στον Πειραιά υπήρχε ιερό (ηρώο) αφιερωμένο σε αυτόν, ενώ οι ανασκαφές του Ι. Χ. Δραγάτση έφεραν στο φως βωμούς και αναθηματικές επιγραφές που επιβεβαιώνουν τη λατρευτική χρήση του χώρου.
Λατρεία και Συμβολισμοί:
  • Συνλατρεία: Ο Σήραγγος μοιραζόταν τον χώρο με τον Απόλλωνα (στον οποίο ήταν αφιερωμένος ένας από τους θαλάμους), τις Νύμφες και τον Πάνα, λόγω της φύσης του σπηλαίου ως υγρού και σκιερού μέρους.
  • Ετυμολογία: Το όνομά του προέρχεται από τη ρίζα «σήραγξ» (τρύπα, κοιλότητα, τεχνητή σήραγγα). Σύμφωνα με την ιστορική καταγραφή του Πειραιά, η λέξη περιγράφει τις λαξευτές κατασκευές που απαντώνται στην περιοχή.
  • Μυθολογικές Συγγένειες: Συχνά παραλληλίζεται με τον Σύριγγο (την οντότητα που συνδέεται με τον αυλό του Πανός). Παρά τις διαφορές τους, η ετυμολογική συγγένεια (σήραγξ - σύριγξ) οδηγεί σε κοινές λατρευτικές αναφορές σε σπήλαια.
Η Κληρονομιά των Μινυών:
Το όνομα αποτελεί πολιτισμικό «αποτύπωμα» της παράδοσης των Μινυών, οι οποίοι ονόμαζαν τα έργα και τους οικιστές τους με βάση τη λαξευτική τους τέχνη. Ως θεότητα της γης και του νερού, ο Σήραγγος μετέτρεπε το Σηράγγιο σε δίαυλο επικοινωνίας με τις χθόνιες δυνάμεις, συνδυάζοντας την κάθαρση μέσω του υγρού στοιχείου με τον σεβασμό προς τους προγόνους.
Θα ήθελες να εστιάσουμε περισσότερο στην αρχιτεκτονική των λουτρών που ανακαλύφθηκαν στο σημείο ή στη σύνδεση του σπηλαίου με τον Θεμιστοκλή.
 
ΓΡΑΦΕΙ ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ. 

Κυριακή 21 Δεκεμβρίου 2025

Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΕΝΔΟΓΗΙΝΩΝ

 


Υπάρχουν ισχυρισμοί ότι η Γη δέχεται επισκέψεις από οντότητες που προέρχονται από τα έγκατα του πλανήτη, χρησιμοποιώντας σκάφη προηγμένης τεχνολογίας. Αυτές οι οντότητες αναφέρονται συχνά ως «ενδογήινοι» ή «υποχθόνιοι».
Κατά τις δεκαετίες του 1970 και του 1980, η CIA διεξήγαγε μια σειρά πειραμάτων με άτομα που ισχυρίζονταν ότι κατείχαν την ικανότητα της «απομακρυσμένης προβολής» (remote viewing) – τη δυνατότητα, δηλαδή, να προσλαμβάνουν πληροφορίες για μακρινά αντικείμενα, τοποθεσίες ή πρόσωπα μέσω της εξωαισθητήριας αντίληψης.
Αυτές οι συνεδρίες αποτελούσαν μέρος του άκρως απόρρητου προγράμματος STARGATE, το οποίο στόχευε στη στρατολόγηση ατόμων με ψυχικές ικανότητες για σκοπούς στρατιωτικής κατασκοπείας.
Η Έκθεση για τις «Εξωγήινες Βάσεις»
Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα αποχαρακτηρισμένη έκθεση, με τίτλο "Description of Personnel Associated with Alien Bases" («Περιγραφή Προσωπικού που Σχετίζεται με Εξωγήινες Βάσεις»), περιγράφει λεπτομερώς μια συνεδρία όπου ζητήθηκε από έναν «θεατή» (remote viewer) να περιγράψει άγνωστους σε αυτόν στόχους.
Σύμφωνα με την ανάλυση των συντεταγμένων και των περιγραφών:
  • Η Τοποθεσία: Ένας από τους κύριους στόχους ταυτοποιήθηκε ως το Όρος Χέιζ (Mount Hayes) στην Αλάσκα, το οποίο έχει υψόμετρο περίπου 4.216 μέτρα (13.832 πόδια).
  • Τα Ευρήματα: Ο «θεατής» περιέγραψε την ύπαρξη μιας τεχνολογικής εγκατάστασης στο εσωτερικό του βουνού. Ανέφερε την παρουσία οντοτήτων που, αν και έμοιαζαν με ανθρώπους, παρουσίαζαν διαφορές στα χαρακτηριστικά του προσώπου και στον τρόπο λειτουργίας τους, ενώ φαινόταν να χειρίζονται πολύπλοκα συστήματα ελέγχου.
Το Όρος Χέιζ στην Αλάσκα αποτελεί εδώ και δεκαετίες επίκεντρο ερευνών για την παρουσία UFO. Πολλοί μάρτυρες έχουν αναφέρει θεάσεις ιπτάμενων δίσκων και παράδοξων φωτεινών φαινομένων, τροφοδοτώντας τη θεωρία ότι στο εσωτερικό του βουνού κρύβεται μια προηγμένη εξωγήινη βάση.
Η Βάση του Dulce και ο Phil Schneider
Μια ανάλογη περίπτωση εντοπίζεται στα σύνορα Νέου Μεξικού και Κολοράντο, κάτω από την περιοχή Archuleta Mesa, κοντά στην κωμόπολη Dulce. Σύμφωνα με ανεπιβεβαίωτες αναφορές, εκεί εκτείνεται μια πολυεπίπεδη υπόγεια εγκατάσταση. Το διαβόητο «Επίπεδο 6», γνωστό και ως "Nightmare Hall" (Αίθουσα του Εφιάλτη), λέγεται ότι φιλοξενούσε κλουβιά με υβριδικά όντα, προϊόντα σκοτεινών γενετικών πειραμάτων.
Ο γεωλόγος-μηχανικός Phil Schneider, ο οποίος ισχυρίστηκε ότι εργάστηκε στην κατασκευή τέτοιων βάσεων, άρχισε να μιλά δημόσια τον Μάιο του 1995. Επτά μήνες αργότερα, τον Ιανουάριο του 1996, βρέθηκε νεκρός υπό μυστηριώδεις συνθήκες, με έναν ελαστικό σωλήνα τυλιγμένο γύρω από τον λαιμό του.
Μαρτυρίες Απαγωγών και Υπόγεια Καταφύγια
Η βιβλιογραφία για τους «ενδογήινους» περιλαμβάνει επίσης το έργο του Βίρτζιλ Τ. Γκόντγουιν, Ο Εκκεντρικός Shaver, όπου περιγράφονται επαφές με μια υπόγεια φυλή και εμπειρίες με UFO. Παράλληλα, υπάρχουν καταγεγραμμένες μαρτυρίες ατόμων που ισχυρίζονται ότι απήχθησαν και μεταφέρθηκαν στο εσωτερικό της Γης. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Kaye Kizziar, η οποία ανέφερε ότι οδηγήθηκε σε τεράστιες σπηλιές κάτω από το Fish Creek στα Όρη Superstition της Αριζόνα.
Από την Ανταρκτική έως τη Μυθολογία
Οι θεωρίες επεκτείνονται μέχρι την Ανταρκτική. Σε άρθρο του στο περιοδικό GLOBE, ο Μπομπ Μπορίνο παρέθεσε απόψεις ερευνητών που υποστηρίζουν την ύπαρξη βάσης UFO κάτω από την παγωμένη Θάλασσα Γουέντελ.
Αυτές οι σύγχρονες αναφορές φαίνεται να συνδέονται με αρχέγονους μύθους. Δεν πρέπει να ξεχνάμε τη μυθολογία των Χόπι, που μιλά για τον «Λαό των Μυρμηγκιών» που ζει στα έγκατα της γης, ή τους θρύλους για τη Σαμπάλα και την Αγκάρθα. Τέλος, η περίφημη Θεωρία της Κοίλης Γης συνεχίζει να γοητεύει, υποστηρίζοντας ότι ο πλανήτης μας δεν είναι συμπαγής, αλλά φιλοξενεί ολόκληρους πολιτισμούς στο εσωτερικό του.
Η γοητεία για το εσωτερικό της Γης ξεκίνησε από τη λογοτεχνία του 19ου αιώνα. Το 1864, ο Ιούλιος Βερν δημοσίευσε το εμβληματικό «Ταξίδι στο κέντρο της Γης», όπου ένας καθηγητής ορυκτολογίας διεισδύει στα έγκατα του πλανήτη μέσω ενός ηφαιστείου στην Ισλανδία. Λίγο αργότερα, το 1871, ο Edward Bulwer-Lytton στο μυθιστόρημα The Coming Race εισήγαγε τους Βριλ (Vril): μια μυστικιστική, προηγμένη φυλή υπόγειων όντων που κατέχουν μια πανίσχυρη ενέργεια.
Από τη Λογοτεχνία στον Αποκρυφισμό
Αυτές οι ιδέες υιοθετήθηκαν από Θεοσοφιστές και μυστικιστικές αδελφότητες στο προ-ναζιστικό Βερολίνο. Η Εταιρεία των Βριλ και η Εταιρεία της Θούλης αποτέλεσαν κλειστούς κύκλους που ανέμειξαν τη μυθοπλασία με τον αποκρυφισμό. Μέσω της οργάνωσης Ahnenerbe, οι Ναζί οργάνωσαν αποστολές, όπως αυτή στο Θιβέτ το 1938, αναζητώντας τις ρίζες της «Άριας φυλής» και, σύμφωνα με θεωρίες συνωμοσίας, εισόδους για μυθικά υπόγεια βασίλεια.
Η Στρατιωτική Πραγματικότητα
Πέρα από τον μυστικισμό, η μεταφορά της ναζιστικής δραστηριότητας κάτω από τη γη είχε πρακτικά αίτια. Λόγω των σφοδρών συμμαχικών βομβαρδισμών προς το τέλος του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, η πολεμική παραγωγή μεταφέρθηκε σε υπόγειες εγκαταστάσεις. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το Project Riese (Γίγαντας) στα Όρη της Κουκουβάγιας (σημερινή Πολωνία)· ένα τεράστιο δίκτυο επτά υπόγειων δομών που παραμένει αίνιγμα αν προοριζόταν για αρχηγείο του Χίτλερ ή για μυστικά εργοστάσια παραγωγής όπλων «τελευταίας τεχνολογίας».
Επιστημονικές Απόπειρες και Σύγχρονη Έρευνα
Μεταπολεμικά, η προσπάθεια προσέγγισης του εσωτερικού της Γης πέρασε σε καθαρά επιστημονικό επίπεδο:
  • Η Υπερβαθιά Γεώτρηση της Κόλα (1970): Η Σοβιετική Ένωση πραγματοποίησε την πιο φιλόδοξη απόπειρα άμεσης πρόσβασης. Παρά την ανακάλυψη μικροσκοπικών απολιθωμάτων σε βάθος 7 χλμ., η γεώτρηση σταμάτησε λόγω των ακραίων θερμοκρασιών (180°C), που ξεπέρασαν κάθε πρόβλεψη.
  • Σύγχρονη Εποχή: Το 2025, κράτη όπως οι ΗΠΑ και η Κίνα δεν βασίζονται πλέον σε τρυπάνια, αλλά χρησιμοποιούν έμμεσες μεθόδους (σεισμική τομογραφία, δορυφορική ανάλυση βαρύτητας) για να «δουν» τη δομή του πυρήνα της Γης.
 
Η σύγχρονη επιστήμη χρησιμοποιεί τεχνολογίες αιχμής για να χαρτογραφήσει το εσωτερικό του πλανήτη μας!Σύγχρονες Μέθοδοι Έρευνας
  • Σεισμική Τομογραφία: Μέσω της ανάλυσης κυμάτων από σεισμούς ή ελεγχόμενες εκρήξεις, επιστημονικά ιδρύματα όπως το National Science Foundation (NSF) χαρτογραφούν τον πυρήνα με ακρίβεια χιλιομέτρου.
  • Δορυφορική Έρευνα (NASA): Η NASA, μέσω του προγράμματος Earth Science, χρησιμοποιεί δορυφόρους που μετρούν τις ελάχιστες διακυμάνσεις της βαρύτητας, εντοπίζοντας αλλαγές στη μάζα και τη δομή βαθιά στον μανδύα.
  • Ο Εσωτερικός Πυρήνας: Έρευνες που ολοκληρώθηκαν το 2023 και συνεχίζονται το 2025 επιβεβαιώνουν ότι ο εσωτερικός πυρήνας είναι μια συμπαγής μεταλλική σφαίρα με ανομοιογενή δομή, η οποία περιστρέφεται αυτόνομα σε σχέση με τον υπόλοιπο πλανήτη.

Διεθνείς και Κυβερνητικοί Φορείς
  • DARPA (ΗΠΑ): Διεξάγει έρευνες όπως το SubT Challenge, εστιάζοντας στη χαρτογράφηση και πλοήγηση σε πολύπλοκα υπόγεια δίκτυα σπηλαίων και τούνελ για στρατιωτικούς και διασωστικούς σκοπούς.
  • IUGG (Διεθνής Ένωση Γεωδαισίας και Γεωφυσικής): Συντονίζει παγκοσμίως τη μελέτη του βαθέος εσωτερικού της Γης.
  • CIDER & USGS: Το διεπιστημονικό κέντρο CIDER και το Αμερικανικό Γεωλογικό Ινστιτούτο (USGS) αναλύουν τη δυναμική των φυσικών πόρων και των γεωλογικών κινδύνων.

Η Έρευνα στην Ελλάδα το 2025
Στην Ελλάδα, η μελέτη του υπεδάφους και της τεκτονικής δραστηριότητας διεξάγεται από εξειδικευμένους φορείς:
  1. Γεωδυναμικό Ινστιτούτο (Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών): Παραμένει ο κύριος φορέας παρακολούθησης της σεισμικότητας. Το 2025, λειτουργεί το Εθνικό Κέντρο Προειδοποίησης για Τσουνάμι, αναλύοντας δεδομένα από το εθνικό δίκτυο σεισμογράφων σε πραγματικό χρόνο.
  2. Ε.Α.Γ.Μ.Ε. (Ελληνική Αρχή Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών): Ως επίσημος σύμβουλος του κράτους, το 2025 υλοποιεί προγράμματα για τη γεωθερμία, τη χαρτογράφηση του υπεδάφους και την αξιοποίηση του ορυκτού πλούτου.
  3. ΕΛΚΕΘΕ (Ελληνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών): Μέσω του Ινστιτούτου Ωκεανογραφίας, μελετά τον θαλάσσιο πυθμένα και την τεκτονική δομή κάτω από τις ελληνικές θάλασσες.
Επιστημονική Στάση απέναντι σε Θεωρίες Συνωμοσίας
Παρά τη γοητεία που ασκούν στο ευρύ κοινό, οι θεωρίες περί «Κούφιας Γης» ή ενός κατοικημένου εσωτερικού κόσμου αντιμετωπίζονται από τη σπηλαιολογική και επιστημονική κοινότητα το 2025 αποκλειστικά ως ψευδοεπιστημονικά μυθεύματα. Η σύγχρονη γεωφυσική αποδεικνύει ότι οι πιέσεις και οι θερμοκρασίες στο εσωτερικό της Γης καθιστούν αδύνατη την ύπαρξη κενών χώρων ικανών να φιλοξενήσουν ζωή ή προηγμένους πολιτισμούς.
Για τη σύγχρονη γεωφυσική, οι θεωρίες περί κατοικημένου εσωτερικού κόσμου αποτελούν ψευδοεπιστήμη και μυθοπλασία. Δεν υπάρχει καμία γεωλογική ένδειξη που να τις υποστηρίζει, καθώς η χρήση σεισμικών κυμάτων (από σεισμούς ή πυρηνικές δοκιμές) επιβεβαιώνει ότι ο πλανήτης αποτελείται από συμπαγή και υγρά στρώματα (μανδύας, πυρήνας), αποκλείοντας την ύπαρξη τεράστιων κενών. Οι θεωρίες αυτές θεωρούνται επιστημονικά καταρριφθείσες ήδη από τον 18ο αιώνα.Οι έμπειροι σπηλαιολόγοι ερμηνεύουν τα «παράξενα φαινόμενα» μέσα από το πρίσμα της φυσιολογίας. Ο Γάλλος σπηλαιολόγος Michel Siffre, ζώντας μήνες σε σπήλαια χωρίς φως και ρολόι, απέδειξε ότι ο βιολογικός ρυθμός αποσυντονίζεται πλήρως, προκαλώντας έντονες παραισθήσεις και παραμόρφωση της αίσθησης του χρόνου.
Πραγματικές Ανακαλύψεις: Ένας Κόσμος Εξωπραγματικός
Αν και δεν υπάρχουν «ενδογήινοι πολιτισμοί», οι επιστήμονες το 2025 μελετούν ευρήματα που μοιάζουν με σενάρια επιστημονικής φαντασίας:
  • Snottites (Μυξοματίτες): Αποικίες βακτηρίων που μοιάζουν με βλέννα, εκκρίνουν θειικό οξύ και επιβιώνουν σε ακραία τοξικά περιβάλλοντα.
  • Κύκλοι Σταλαγμιτών (Σπήλαιο Bruniquel): Κατασκευές 176.000 ετών από Νεάντερταλ, που μαρτυρούν τελετουργική χρήση του υπεδάφους από τα βάθη της προϊστορίας.
  • Τρωγλόβια: Οργανισμοί όπως ο Πρωτέας (Proteus anguinus), ένα τυφλό αμφίβιο με ημιδιαφανές δέρμα που ζει έως και 100 χρόνια και αντέχει χωρίς τροφή για μια δεκαετία.

Το Σπήλαιο Movile: Ένας «Άλλος Πλανήτης» στη Ρουμανία
Απομονωμένο για 5,5 εκατομμύρια χρόνια, το σπήλαιο αυτό διαθέτει ένα οικοσύστημα βασισμένο στη χημειοσύνθεση και όχι στον ήλιο. Το 2025, οι επιστήμονες χρησιμοποιούν αυτό το περιβάλλον ως το πληρέστερο ανάλογο για τη μελέτη πιθανής ζωής σε άλλους πλανήτες, όπως στους υπόγειους ωκεανούς του δορυφόρου Ευρώπη.
Επίλογος
Αυτές είναι οι δύο όψεις του νομίσματος: από τη μία η γοητεία των θρύλων για υποχθόνιες βάσεις και από την άλλη  της επιστημονικής κοινότητας. Ενώ οι θεωρίες για τους «ενδογήινους» παραμένουν στη σφαίρα  επίσημα θεωρίες, οι πραγματικές ανακαλύψεις στο εσωτερικό της Γης αποδεικνύονται συχνά πιο θαυμαστές από κάθε μύθο.
ΓΡΑΦΕΙ ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ

Τετάρτη 1 Οκτωβρίου 2025

ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΚΙΡΚΗΣ

 

 


 

Στην ελληνική μυθολογία η Κίρκη ήταν δευτερεύουσα θεότητα, κατ' άλλους μάγισσα ή
Νύμφη και σίγουρα δεν ήταν κοινή θνητή. Πατέρας της ήταν ο θεός Ήλιος και μητέρα της η
Πέρση, μία από τις Ωκεανίδες. Η Κίρκη ήταν αδελφή του Αιήτη και της Πασιφάης. Η Κίρκη
ζούσε στο νησί στο οποίο ήταν βασίλισσα, την Αιαία, κάποιοι λένε ότι ήταν το νησί του
Αίαντα, η Σαλαμίνα, και μεταμόρφωνε τους εχθρούς της ή όσους την πρόσβαλαν σε ζώα με
τη χρήση μαγικών ποτών, καθώς γνώριζε πολλά για τα βότανα και τη φαρμακευτική τους
επίδραση. Η αρχαία παράδοση τοποθετεί το νησί της Κίρκης στο βουνό Κιρκαίον. Βρίσκεται
στο νότιο Λάτιο ανάμεσα στη Ρώμη και τη Νάπολη, στον κόλπο της Γκαέτας. Είναι βουνό
που μοιάζει με νησί, τριγυρισμένο καθώς είναι από θάλασσα και έλη. Εκεί, η Κίρκη ζούσε
μόνη της μαζί με τους μαγεμένους υπηρέτες της, που ήταν εξημερωμένα άγρια ζώα, τα
οποία στην πραγματικότητα ήταν άνδρες μεταμορφωμένοι από τη μαγεία της. Η
μάγισσα, συμβολίζει τη δύναμη της γνώσης και της σοφίας, που μπορεί να καθοδηγήσει
και να σώσει από τους πειρασμούς και τους κινδύνους της ζωής. Ως μάγισσα και θεότητα
της φύσης, αντιπροσωπεύει την ικανότητα μεταμόρφωσης, για εκείνους που νικιούνται
από τα πάθη (η Κίρκη τους έκανε χοίρους!) καθώς και τη διαχείριση των παθών και των
επιθυμιών που μπορεί να οδηγήσουν στην πτώση, όπως συνέβη με τους συντρόφους του
Οδυσσέα που μεταμορφώθηκαν. Η Κίρκη, η μάγισσα της Αιαίας, που επειδή δεν ήταν σαν
τους άλλους (γουρούνι), ο Οδυσσέας, ήταν "άξιος" να τον ερωτευτεί. Απέναντι στον
Οδυσσέα φέρθηκε με τρόπο αντιφατικό. Στην αρχή θέλησε να τον μεταμορφώσει. Όταν
απέτυχε, προσέφερε τον έρωτά της, κοινώς όταν αναγνώρισε την δύναμη του. Κι ωστόσο,
εξακολουθούσε να έχει στο νου της την αχρήστευση του γυμνωμένου πλέον Οδυσσέα. Τι να
τον κάνει έναν γυμνό, ανήμπορο άνδρα; Και μόνο όταν υποχρεώθηκε να δώσει τον μέγα
όρκο αφέθηκε στον έρωτα. Ο Διονύσιος ο Αλικαρνασσεύς (1.72.5) αναφέρει τον ιστορικό
Ξεναγόρα να υποστηρίζει ότι τα παιδιά του Οδυσσέα και της Κίρκης ήταν οι Ρώμος, Αντείας
και Αρδείας, που ίδρυσαν αντιστοίχως τις πόλεις Ρώμη, Άντιο και Αρδέα. Η συμπεριφορά
της Κίρκης παρουσιάζει όλα τα χαρακτηριστικά μιας οικοδέσποινας η οποία προσπαθεί να
προστατέψει την τιμή της. Όσα φανερώνονται για την ερωτική της επιθυμία ενδέχεται να
αντανακλούν αντιλήψεις για τις προβλεπόμενες συμπεριφορές γυναικών. Η αναζήτηση
μιας μόνιμης σχέσης και ενός γάμου αντιδιαστέλλεται προς τη λαγνεία και την
ελευθεριότητα. Η προσφυγή στα μαγικά φίλτρα αποσκοπούσε, μεταξύ άλλων, στην
ενδυνάμωση μιας σχέσης που την απειλούσαν οι πειρασμοί του κόσμου. Προς το τέλος του
έργου του Θεογονία ο Ησίοδος γράφει ότι η Κίρκη γέννησε τρία παιδιά από τον
Οδυσσέα: τον Άγριο, τον Λατίνο και τον Τηλέγονο. Τα δύο τελευταία, όταν μεγάλωσαν,
βασίλευσαν επί των Τυρρηνών ή των Ετρούσκων. Μεταγενέστεροι ποιητές όμως κάνουν
λόγο μόνο για τον Τηλέγονο. Μόλις ο Τηλέγονος μεγάλωσε, η μητέρα του τον απέστειλε
να βρει τον Οδυσσέα, που στο μεταξύ είχε επιστρέψει από καιρό στην Ιθάκη, αλλά όταν
έφθασε εκεί, σκότωσε κατά λάθος τον πατέρα του. Επέστρεψε με το σώμα του Οδυσσέα
στην Αιαία, φέρνοντας μαζί του τη χήρα του Πηνελόπη και τον Τηλέμαχο. Πριν την
αναχώρησή του Οδυσσέα και των συντρόφων του, εκείνη τους προειδοποίησε να μην
αγγίξουν τις αγελάδες του πατέρα της, του θεού Ήλιου. Ο μόνος που άκουσε τη συμβουλή
της Κίρκης ήταν ο Οδυσσέας, ο οποίος ήταν ο μόνος που κατάφερε να επιστρέψει στην
Ιθάκη. Γενικά στην αρχαιότητα οι μάγισσες γυναίκες έχουν περισσότερη δύναμη απ’ όση
η κοινωνία. Αυτές είναι οι γυναίκες που αποκαλούνται “μάγισσες”. Και μπορούν να είναι
όμορφες και ελκυστικές σαν την Κίρκη, αυτός είναι σίγουρα ένας από τους τύπους τους.
Μπορούν επίσης να είναι αποκρουστικές. Αλλά σε κάθε περίπτωση, έχουν περισσότερη
δύναμη απ’ όση θα έπρεπε σύμφωνα με τους κοινωνικούς μηχανισμούς της εποχής.

 

ΓΡΑΦΕΙ Ο ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ 

Δευτέρα 25 Αυγούστου 2025

Η ΔΥΝΑΜΗ ΚΑΙ Η ΜΑΓΕΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

 


Το νερό έχει βαθιά θρησκευτική σημασία, καθώς σχετίζεται με τη ζωή, την κάθαρση και την αναγέννηση, και είναι κεντρικό

στοιχείο σε πολλές λατρείες και τελετουργίες σε διάφορες θρησκείες. Τα νερά στον πολιτισμό των Ελλήνων κατέχουν θεϊκές δυνάμεις με πνευματικές, κοινωνικές και πρακτικές διαστάσεις. Η σχέση των Ελλήνων με το νερό ήταν βαθιά ριζωμένη στην καθημερινότητά τους, στις τελετουργίες και στη μυθολογία τους. Οι Έλληνες λάτρευαν τον Ποσειδώνα όχι μόνο για την προστασία του στη θάλασσα, αλλά και για την ικανότητά του να φέρνει καταστροφές μέσω των σεισμών και των πλημμυρών. Τα νερά των πηγών και των ποταμών θεωρούνταν ιερά και συχνά αφιερώνονταν σε νύμφες και άλλες τοπικές θεότητες. Οι πηγές ήταν τόποι λατρείας. Το νερό συμβολίζει την αρχέγονη ουσία απ’ την οποία δημιουργήθηκαν όλες οι μορφές ζωής. Πέρα όμως από τις όποιες θεοποιήσεις, το νερό στάθηκε και ένα παγκόσμιο σύμβολο αγνότητας, διαύγειας και κάθαρσης. Σε όλες τις θρησκείες, από τις αρχαιότερες μέχρι τις πιο σύγχρονες, η επαφή με το νερό συνιστά αναγέννηση και κάθαρση, Στην Παλαιά Διαθήκη διαβάζουμε ότι το νερό υπήρχε πριν από κάθε άλλη ύλη, προτού υπάρξει ζωή. Στο νερό αποδόθηκαν ακόμη και θεϊκές ιδιότητες! Ο Ποσειδώνας, θεός όχι μόνο της θάλασσας, αλλά και όλων των μορφών νερού, ήταν η προσωποποίηση της θεϊκής διάστασης του. Η Αφροδίτη, η θεά του έρωτα και της αναπαραγωγής, αναδύθηκε απ’ αυτό.  Είτε με την αρσενική είτε με τη θηλυκή ιδιότητά του, το νερό και οι συνδεόμενες με αυτό θεότητες είχαν κορυφαία θέση στις θεωρίες για τη δημιουργία του κόσμου μας και στην αναζήτηση της θεραπείας των ανθρώπινων αδυναμιών και της αθανασίας. Στους λαϊκούς μύθους της χώρα μας και στα τοπικά έθιμα που σχετίζονται με το νερό, το υγρό στοιχείο συνήθως συσχετίζονταν με υπερφυσικές δυνάμεις, καθώς και με διάφορα υπερφυσικά στοιχεία που ζούσαν κοντά σε αυτό, όπως για παράδειγμα οι νεράιδες που, συνήθως, τις συναντούσε κανείς στους ποταμούς.Οι λαϊκές αφηγήσεις δεν είναι ο μόνος τομέας που εντοπίζουμε τη σημασία και τη συμβολικότητα που είχε για τους ανθρώπους το νερό. Η σπουδαιότητα του για τον άνθρωπο, εντοπίζεται πολύ συχνά επίσης στη θρησκεία, στις παραδόσεις και τα έθιμα. Στο αίμα αποτελεί βασικό συστατικό, το οποίο μεταφέρει το οξυγόνο και τις θρεπτικές ουσίες, ενώ ταυτόχρονα συμβάλλει στην αποβολή των βλαβερών και άχρηστων ουσιών. Στους ιστούς του σώματος, διαδραματίζει το ρόλο «λιπαντικού», συμβάλλοντας στην καλή λειτουργία των μυών και των αρθρώσεων. Επιπλέον, εξασφαλίζει την απορρόφηση των κραδασμών! Στον εγκέφαλο ακόμα και ένα μικρό ποσοστό αφυδάτωσης, π.χ. της τάξης του 2%, αυξάνει το αίσθημα κόπωσης και επηρεάζει αρνητικά τη διάθεση και την ικανότητα συγκέντρωσής μας, όπως έχει δηλώσει ο ανθρωπολόγος Loren Eiseley, τονίζοντας την «μαγεία» που κρύβει. Αυτή η σύνδεση βασίζεται στην εμβληματική ιδιότητα του νερού ως στοιχείο της ζωής και της αλλαγής, καθώς και στην ιδέα ότι το νερό μπορεί να γίνει φορέας ενέργειας και συναισθημάτων. 

 

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΜΕ ΝΕΡΟ

Ένα από τα πιο ξακουστά έθιμα με νερό που συναντάμε κυρίως στις βόρειες περιοχές της Ελλάδας, είναι το έθιμο του «αμίλητου» νερού ή το «τάισμα» της βρύσης. Πιο συγκεκριμένα, την πρωτοχρονιά  πηγαίνουν νωρίς το πρωί στο πηγάδι ή στη βρύση του χωριού για να φέρουν σπίτι τους νερό. Δεν πρέπει να μιλήσουν μέχρι να φτάσουν στον προορισμό  και να ευλογήσουν το σπιτικό τους. Για αυτό το λόγο καθιερώθηκε η ονομασία του εθίμου ως «αμίλητο» νερό! Μια ενδιαφέρουσα πεποίθηση είναι  πως, κατά τη διάρκεια της σιωπής θα  αποκαλυφθεί ο νέος -νέα που πρόκειται να παντρευτείς μελλοντικά. Μερικοί από τους τρόπους αντιμετώπισης της βασκανίας, περιλαμβάνουν το ράντισμα του ματιασμένου ατόμου με νερό ώστε να πάρει το «κακό μάτι» μακριά. Βλέπουμε και εδώ την πεποίθηση πως το νερό μπορεί να προστατέψει τα άτομα και να τα εξαγνίσει, όπως στο μυστήριο της βάπτισης. Την Πρωτοχρονιά ο νοικοκύρης του σπιτιού πήγαινε κρυφά στη βρύση του χωριού και αφού πλενόταν, έπαιρνε μια πέτρα μικρή και την έπλενε καλά στη βρύση. Μετά έκοβε ένα κλωνάρι από κάποιο οπωροφόρο δέντρο και το έβρεχε κι αυτό και γυρίζοντας στο σπίτι, έβρεχε με αυτό όλους στο κεφάλι λέγοντας: «σιδεροκέφαλοι, χρόνια πολλά». Γενικότερα, θεωρείται ότι το νερό φέρνει τύχη. Έτσι, σε κάποιες περιοχές χύνουν νερό σ’ όποιον ταξιδεύει για να ’ναι ο δρόμος του ελεύθερος. Ο «ενεργειακός καθαρισμός με νερό» αναφέρεται σε πρακτικές εξαγνισμού, όπου το νερό χρησιμοποιείται για την απομάκρυνση αρνητικών ενεργειών από χώρους ή άτομα. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει τη χρήση αλατόνερου σε μπάνια για καθαρισμό σώματος και αύρας, το σφουγγάρισμα χώρων με αλατόνερο ή ροδόνερο, καθώς και τη χρήση του νερού για τον καθαρισμό κρυστάλλων και άλλων αντικειμένων.

 

ΓΡΑΦΕΙ Ο ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ 

 

ΤΑ ΜΥΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΛΥΚΟΥ

 


Ο λύκος υπήρξε το επίκεντρο παρεξηγήσεων, προκατάληψης και φόβου. Ωστόσο, ο λύκος πάντα κατείχε ιδιαίτερα ισχυρή θέση στην σχέση του με τον άνθρωπο. Στην αρχαιότητα, βλέποντας έναν λύκο πριν την έναρξη μιας μάχης ήταν οιωνός νίκης καθώς ο λύκος ήταν το σύμβολο του κυνηγού και του πολεμιστή. Ο λύκος έχει μεγάλη σημασία στις κουλτούρες και τις θρησκείες των νομαδικών λαών των ευρασιατικών στεπών και βορειο-αμερικανικών πεδιάδων. Σε πολλούς πολιτισμούς, η ταυτοποίηση του πολεμιστή με τον λύκο (τοτεμισμός) έδωσε την αφορμή για την ιδέα της Λυκανθρωπίας, της μυθικής ή τελετουργικής ταυτοποίησης του ανθρώπου και του λύκου. Oι Aιγύπτιοι, βέβαια, είχαν το θεό Άνουβι, έναν άνθρωπο με κεφάλι Λύκου που ήταν προστάτης της ταρίχευσης. Στα κείμενα των Πυραμίδων, ο Άνουβις χαρακτηρίζεται τέταρτος γιος του Ρα και κατονομάζεται επίσης ως κόρη του Κεμπεχούτ (Qebehout) ή «θεά δρόσος». Απεικονίζεται να κρατά τον νεκρό από το χέρι και με την ιδιότητα του φύλακα του ανακτόρου του Οσίριδος να τον οδηγεί προς την Αίθουσα της Κρίσης, για το ζύγισμα της ψυχής του. Οι αρχαιολόγοι αναγνώρισαν τον αφρικανικό χρυσό λύκο ως το ιερό ζώο του Άνουβι. Οι ρόλοι του άλλαξαν σε διαφορετικά πλαίσια. Έτσι, μπορούμε να σημειώσουμε ότι η Πρώτη Δυναστεία τον απεικόνιζε ως προστάτη των τάφων. Αργότερα, οι αρχαίοι Αιγύπτιοι τον αναγνώρισαν επίσης ως ταριχευτή. Ωστόσο, στο Μέσο Βασίλειο, ο Όσιρις αντικατέστησε τον Άνουβις ως θεό του κάτω κόσμου. Παρά τη δύναμη του θεού, ήταν σπάνια αναπόσπαστο μέρος των αιγυπτιακών μυθολογιών. Με το Άνουβι παρόν, καμία Πύλη δεν μένει αφύλακτη. Καμία ψυχή δεν χάνεται στο σκοτάδι. Παρατηρούμε λοιπόν εδώ, τη σχέση του Λύκου με το σκοτάδι, το Xθόνιο. Ο λύκος συμβολίζει παράλληλα, τα ανωτέρα ιδανικά του ελεύθερου ανθρώπου. Συμβολίζει τον κύκλο της αναγέννησης, το όνειρο και την ενόραση, την κοινωνικότητα κ την συντροφικότητα, την επιμονή και την υπομονή! Στην αρχαία Ελλάδα, ο θεός Απόλλωνας αναφέρεται συχνά ως Λύκειος, ενώ ο  λύκος ήταν απο τα ιερά του ζώα. Για αυτό τον λόγο το όνομα του λύκου σημαίνει ο «φωτεινός», έχοντας κοινή καταγωγή,  με τις λέξεις  λυκόφως και λυκαυγές, δηλαδή το σούρουπο και τη χαραυγή (στο ετυμολογικό λεξικό του Μπαμπινιώτη αναφέρεται ότι ο Απόλλωνας ονομαζόταν λυκοκτόνος ως προστάτης από τους λύκους). Άλλη παράδοση θέλει τη Λητώ να μεταμορφώνεται σε λύκαινα, για να ξεφύγει από την Ήρα, και να επιστρέφει στην κατοικία της στη χώρα των Υπερβορείων, για να γεννήσει. Έτσι εξηγείται το επίθετο του θεού λυκογενής, δηλαδή γεννημένος από λύκο, κυρίως λόγω του ότι βλέπει άριστα την νύκτα. Συνδέεται και με την Φώτιση (εξ ου και η κοινή ρίζα λυκ- στην Ελληνική για το συγκεκριμένο ζώο και το φως, λ.χ. Λύκαιον, Λυκόφως, Λυκομίδης, Λυκούργος δηλ. Λυκόεργος, φωτοδότης). Υπό αυτές λοιπόν τις συμβολιστικές, ο λύκος θεωρείται ιερό ζώο των Ελλήνων Θεών Ηλίου ("Λυκάβας" στον Όμηρο και τον Ιουλιανό) και Απόλλωνος (υπό την επίκληση "Λύκιος") και Άρεως, αλλά και των Ρωμαίων Mars και Silvanus, καθώς και του ηλιακού Θεού Bellenus των Κελτών και του ηλιακού Θεού των Αιγυπτίων Ρα. Στην παλαιά Σερβική θρησκεία και μυθολογία, ο λύκος χρησιμοποιήθηκε ως τοτέμ, ενώ στην Σερβική επική ποίηση, ο λύκος είναι σύμβολο θάρρους. Οι Ινδιάνοι, θαύμαζαν και σεβόταν την υπομονή και την επιμονή των λύκων, που είναι τα πιο αποτελεσματικά όπλα για το κυνήγι. Το να τους λέει κάποιος ότι κυνηγούν σαν το λύκο ήταν η μεγαλύτερη φιλοφρόνηση. Σύμφωνα με τον Michel Pastoureau, η γένεση του μύθου του λύκου ανάγεται σε χρόνους πριν την παλαιολιθική εποχή, όπου οι άνθρωποι και οι λύκοι ζουν μαζί, μοιράζονται τους ίδιους χώρους κυνηγιού. Κατά συνέπεια ο λύκος αντιπροσωπεύει τον άλλο σημαντικό κυνηγό της ευρωπαϊκής πανίδας. Κατά τις χιλιετίες αυτές, η παρουσία του εισήλθε σταδιακά στο φαντασιακό των Ευρωπαίων.Η  πανσέληνος του Ιανουαρίου ονομάζεται  «Σελήνη του Λύκου». Η "Σελήνη του Λύκου" είναι η ονομασία που δίνεται στην πρώτη πανσέληνο του έτους, συνήθως τον Ιανουάριο, και πήρε το όνομά της από την πρακτική των αυτοχθόνων αμερικανικών φυλών, όπως οι Σιού, που παρατήρησαν την αυξημένη δραστηριότητα των λύκων και τα ουρλιαχτά τους κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Ουρλιάζοντας, οι λύκοι επιχειρούν να εντοπίσουν άλλα μέλη της αγέλης, να μαρκάρουν την περιοχή τους ή ακόμα και για να ‘συντονίσουν’.. Το όνομα αυτό προέρχεται από τη γλώσσα τους, όπου περιγράφεται το φεγγάρι ως "λύκοι που τρέχουν μαζί".  Το φεγγγάρι δανείζεται το φως του ήλιου, ώστε να μας παρέχει προσανατολισμό και μία σχετική προστασία και στους κίνδυνους του σκότους.  Ο λύκος λοιπόν πρωτίστως ως αντιπρόσωπος του φωτός, είτε του ηλιακού είτε του εξ αντανακλάσεως του φεγγαριού, συνδέεται τόσο με την γνώση, όσο και την αυτογνωσία! Αντιπροσωπεύει ένα υψηλό επίπεδο νοημοσύνης και μια βαθιά σύνδεση με το ένστικτο. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο όταν ένας λύκος εμφανίζεται στη ζωή σας, πρέπει να δώσετε προσοχή σε αυτό που προσπαθεί να σας πει. Στην αγέλη οι τσακωμοί είναι σπάνιοι. Οι λύκοι είναι από τα πιο κοινωνικά ζώα στον κόσμο και επικοινωνούν με μια πολύ εξελιγμένη «γλώσσα» που περιλαμβάνει ήχους, μυρωδιές, εκφράσεις του προσώπου, στάσεις του σώματος και της ουράς. Πολύ επιθετικός όταν συναντήσει ξένους, ο λύκος, είναι μέσα στην οικογένεια εντυπωσιακά στοργικός και παιχνιδιάρης, υπομένοντας το τσαλαπάτημα των μικρών που παίζουν, ανταλλάσσοντας χάδια και τρέφοντας τους αδύναμους με τροφή που βγάζει από το στομάχι του. Οι λύκοι μας μοιάζουν σε πολλά. Όπως και εμείς, είναι πλάσματα με προσωπικότητα, πνεύμα, ψυχή, νου και συναισθήματα. Σκέφτονται, ονειρεύονται, κάνουν σχέδια, επικοινωνούν έξυπνα μεταξύ τους και μοιάζουν με τους ανθρώπους περισσότερο από οποιαδήποτε άλλο ζώο. Όπως και αν έχουν τα πράγματα, τα συναισθήματα που εμπνέει η λέξη «λύκος» ήταν πάντοτε έντονα. 

 

ΓΡΑΦΕΙ ΓΡΗΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ