Translate

Τρίτη 24 Ιουνίου 2025

ΚΑΓΚΕΛΑ ΚΑΙ ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΙ ΓΥΡΩ ΜΑΣ


 


Το τραγούδι λέει “Κάγκελα παντού”... Όπως, άλλωστε, έχω πει επανειλημμένως οι τροβαδούροι παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο. Χάρη σε αυτόν τον στίχο, αποφάσισα να ψάξω τα κάγκελα που υπάρχουν γύρω μας. Υπάρχουν τα κάγκελα που κλειδώνουν τις σκέψεις και τον νου. Υπάρχουν τα κάγκελα των φυλακών, που δεν αφήνουν τους μέσα να βγουν έξω ή και το αντίστροφο. Βλέπετε, ένα κάγκελο είναι δισυπόστατο. Φυλακίζει αλλά και προστατεύει. Πολλές φορές στα κάγκελα θα δούμε να υπάρχουν συμβολισμοί, που έχουν φτιαχτεί είτε εσκεμμένα, είτε ασυνείδητα, όπως μορφές μυθολογικές σαν τη Μέδουσα ή την Σφίγγα, οι οποίες λειτουργούν προστατευτικά και προς τις δυο κατευθύνσεις. Η Αθήνα και γενικά οι πόλεις της Ελλάδος, είναι γεμάτες με αυτή τη μυστηριώδης καγκελαρία. Ας μην ξεχνάμε ότι, μια μορφή, όπου και αν βρίσκεται, σηματοδοτεί ή και σφραγίζει ένα χώρο. Έχει μια μαγική και ταυτόχρονα συμβολική υπόσταση. Όπως και να έχει, η έννοια του κάγκελου, έχει τόσο μαγική όσο και συμβολική σημασία, έστω και αν αυτοί που μένουν πίσω από το κάγκελο ή προστατεύεται από αυτό, λειτουργεί συνειδητά ή ασυνείδητα. Οι μόνοι που αδιαφορούν για όλο αυτό το σύστημα, είναι οι χνουδωτοί, φτερωτοί φίλοι που στέκονται πολλές φορές πάνω σε αυτά, είτε για να κάνουν αισθητή την παρουσία τους, είτε για να μας παρατηρήσουν. Είναι αστείο αλλά θα το πούμε, τελικά ακόμα και όσοι έχουν φτερά και πετούν μοναχικά ή ελεύθερα, μπορούν να φυλακιστούν πίσω από τα κάγκελα ενός κλουβιού. Όλοι, είτε νοητά είτε φυσικά, πρέπει να σπάσουμε τα δεσμά που έχει ένα κάγκελο, είτε στο νου είτε στη φυσική μας ύπαρξη. Και τελικά, ίσως είχε δίκιο ο τροβαδούρος που έλεγε “ κάγκελα παντού”.

ΥΓ.  Η σκέψη μου αναδεικνύει το κάγκελο ως ένα ισχυρό αρχέτυπο. Από τη μία είναι το όριο, ο περιορισμός και η φυλακή, και από την άλλη η ασφάλεια, το σύνορο που ορίζει τον «δικό μας» ιερό χώρο απέναντι στο άγνωστο.

ΥΓ. Είναι συναρπαστικό το πώς οι σιδερένιες αυτές κατασκευές στις ελληνικές πόλεις –τα νεοκλασικά ή τα μεσοπολεμικά κάγκελα– κουβαλούν πάνω τους ολόκληρη την κοσμοθεωρία του ιδιοκτήτη. Η τοποθέτηση της Μέδουσας (το αρχαίο Γοργόνειο) δεν είναι απλή διακόσμηση· είναι ένα «αποτρόπαιο» σύμβολο, σχεδιασμένο να διώχνει το κακό μάτι και την αρνητική ενέργεια πριν καν φτάσει στην πόρτα.

ΓΡΑΦΕΙ ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΚΟ ΥΛΙΚΟ-2008 ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΤΣΟΥΚΑΛΑΣ